Klimvaardigheidsbewijs: FAQS

FAQ KVB1 : Indoor toprope

1. Wat is een KVB1?

Het Klimvaardigheidsbewijs indoor toprope (of kortweg klimvaardigheidsbewijs 1, KVB1), is een attest op bankkaartformaat dat aanduidt dat iemand heeft bewezen de vaardigheden te bezitten die nodig zijn om zelfstandig op een artificiële klimstructuur (een indoorklimzaal, een klimtoren, een buitenklimmuur, een mobiele klimstructuur,…) te kunnen topropen.
Het betreft een 25-tal welomschreven vaardigheden : noodzakelijke kennis en competenties en daarnaast weetjes, onder te verdelen in:

Gezondheid behouden en bevorderen (opwarmen, hulp inroepen, …)
Gereedmaken voor het klimmen (materiaalkennis, inbinden, partnercheck,..)
Zekeren

2. Waarom is een KVB1 nuttig?

Het Koninklijk Besluit op de “actieve ontspanningsevenementen” verplicht de uitbater van een klimmuur o.a. tot de opmaak van een risicoanalyse, dat bestaat uit:

Een identificatie van de gevaren

het vaststellen van de risico’s
het evalueren van de risico’s

Op basis van de uitgevoerde risicoanalyse stelt de uitbater preventiemaatregelen op en past deze toe. Zij omvatten onder andere:

Technische maatregelen
Organisatorische maatregelen
Toezicht en begeleiding
Informatieverstrekking
Opleiding van medewerkers
Controle van de kennis, vaardigheid en techniek van de deelnemers

Het is voornamelijk in de context van puntje 6 dat een KVB 1 voor de klimmer nuttig/nodig is.
Puntje 6 bepaalt nl. concreet dat iemand slechts zelfstandig indoor kan klimmen, als hij bij een actieve controle door de klimmuur uitbater bewezen heeft over deze kennis, vaardigheid en techniek te beschikken, of als hij op een andere manier kan aantonen deze te bezitten.
In de “veiligheidsgids uitbating artificiële klimstructuren”, die door de overheid zal worden gepubliceerd om het Koninklijk Besluit op de “actieve ontspanningsevenementen” nader toe te lichten, wordt uiteengezet wat deze kennis, vaardigheid en techniek dan inhouden:

Minimale Materiaalkennis
Inbinden
Zekeren
Partnercheck
Touwcommando’s
Touwverloop
Warming up
Alarmeren

Dit zijn dezelfde vaardigheden en weetjes als degene die door het KVB1 worden geattesteerd.
Er wordt daarom gestreefd naar een overeenkomst met de uitbaters van artificiële klimstructuren dat deze het KVB1, opgesteld door de NKBV de KBF erkennen. Concreet: iemand die zich met een KVB1 aanbiedt moet zich niet meer onderwerpen aan de actieve controleprocedure die de klimmuur uitbater heeft in voege gebracht, maar mag meteen zelfstandig gaan klimmen.
Bovendien heb je met het KVB 1 reeds een aantal vaardigheden verworven, die in latere opleidingen van pas komen. Zo heb je met de kennis van KVB1 een stapje voor als je in een bergsportclub van de KBF de klimschool aanvangt. Daarenboven is KVB 1 niet het einde. Er bestaat ook KVB 2 (zelfstandig indoor voorklimmen), KVB 3 (zelfstandig voorklimmen op rotsen), en zelfs een KVB 4 is in de maak (rotsklimmen in avontuurlijk terrein). Uiteraard kan je slechts aan KVB 2 starten, als je al KVB 1 hebt behaalt.

3. Dus ik kan niet meer in zaal gaan klimmen zonder KVB1?

Dat is een verkeerde interpretatie van wat hierboven staat.

Het is juist dat klimzaaluitbaters zullen moeten overgaan tot een actieve controle van de kennis, vaardigheid en techniek van de klimmers. Als de klimzaaluitbater het KVB 1 erkent, dan moet de hierboven vermelde actieve controle van kennis, vaardigheid en techniek NIET meer gebeuren voor wie een KVB 1 kan voorleggen. Je kan dus zonder meer gaan klimmen.

Als je echter geen KVB 1 hebt, bestaat er nog altijd de mogelijkheid dat de klimzaaluitbater jou tóch nog onderwerpt aan die controle. Als het resultaat negatief is, kan je alleen onder begeleiding klimmen. Als het resultaat positief is, dan kan je eveneens zonder meer gaan klimmen….maar alleen in de betreffende zaal. In andere zalen zal je opnieuw de controle moeten ondergaan.

4. Ik ben leerkracht LO. Kan ik nog zoals vroeger met mijn leerlingen naar de klimzaal?

Dat kan nog steeds.

Maar jouw school zal met de betreffende klimzaal moeten overeenkomen wie er, volgens het “KB op de actieve ontspanningsevenementen”, fungeert als organisator. Als de school organisator is, dan moet de school de preventiemaatregelen uitvoeren die onder vraag 2 geformuleerd staan. Daarom zal meestal de uitbater fungeren als organisator.

In dat geval moeten de leerlingen:

Ofwel een positieve beoordeling hebben gekregen bij de actieve controle van hun kennis, vaardigheid en techniek (of een KVB 1 behaald hebben)
Ofwel moeten ze begeleid worden door iemand die volgens het KB de nodige competentie daartoe heeft. Omtrent deze competentie zegt de “veiligheidsgids uitbating artificiële klimstructuren” dat deze persoon minimaal moet voldoen aan de voorwaarden: houders van “sporttechnisch brevet initiator sportklimmen “ of VBF-monitor. Het is dus NIET voldoende als de begeleider zelf een KVB 1 heeft!

5. Ik ben leider bij de CHIRO. Kan ik nog steeds zoals vroeger met mijn jongeren naar de klimzaal?

Dat kan nog steeds.

Jeugdbewegingen vallen niet onder het “KB op de actieve ontspanningsevenementen”. Wat onder vraag 4 gezegd is voor een leerkacht LO geldt dus niet voor jeugdbewegingen. Dat neemt niet weg dat er andere wetten bestaan die je verplichten om alle redelijke maatregelen te nemen om de veiligheid van de jongeren te garanderen.

5. Wat moet je doen om KVB1 te behalen?

Je moet positief geëvalueerd worden door een erkend KVB1-evaluator (uitzondering is dat je een KVB1 behaalt op basis van eerder verworven competenties, in de zgn. éénmalige inhaalbeweging – zie verder).

6. Waar en wanneer kan je aan een KVB1-evaluatie deelnemen?

Dit gebeurt noodzakelijkerwijze aan een klimmuur die wat betreft de KVB’s samenwerkt met de KBF.

7. Wie kan de KVB1-evaluatie organiseren?

In principe iedereen, op voorwaarde:

Dat de evaluatie gebeurt door een erkend evaluator
Dat het gebeurt in een erkende klimzaal

8. Hoe word je erkend evaluator?

Je moet:

Minimaal voldoen aan de voorwaarden die in de brochure “veiligheidsgids uitbating Artificiële Klimstructuren” worden gesteld aan een “begeleider”. Concreet betekent dit: houders van “sporttechnisch brevet initiator sportklimmen “ of VBF-monitor.
De briefingsmodule van de KBF gevolgd hebben

9. Hoe kan iemand zich voorbereiden op het deelnemen aan de KVB1-evaluatie?

Dat kan op velerlei manieren:

Autodidactisch
Je kan je laten wegwijs maken door vrienden
Je kan in een klimzaal een willekeurige andere opleiding volgen.
Praktijk wijst echter uit dat het volgen van de 4 ‘typelessen’ de kans op succes verhoogt. Bovendien is er op einde van deze 4 typelessen sowieso een evaluatie (= examen) voorzien.

10. Wie kan mensen voorbereiden op het afleggen van de proef KVB 1?

Iedereen. Het principe is immers dat je een KVB 1 pas na een positieve evaluatie krijgt. Het speelt dus geen rol bij wie je de kennis verworven hebt om te slagen in deze evaluatie.

De 4 ‘typelessen’ kunnen echter maar gegeven worden door een erkend KVB1-opleider (ttz, de evaluatie op het einde van een lessenreeks kan alleen maar aanleiding geven tot het uitreiken van KVB 1, indien de lessen werden gegeven door een erkend opleider, zoniet moet nog een apart examen afgelegd worden).

11. Hoe word je erkend KVB1 opleider?

Op dit moment:

Initiator Sportklimmen zijn of gelijkgeschakeld
De briefingsmodule opleider gevolgd hebben

12. Hoe lang is het KVB1 geldig?

Levenslang. Eenmaal het KVB1 behaald is het aan de klimmer om zijn de competenties te onderhouden. Vergelijk het met het behalen van een rijbewijs.

13. Valt het organiseren van boulder- of blokactiviteiten indoor ook onder het KB

Ja. Ook het organiseren van boulderactiviteiten valt onder het KB.

14. Is het KVB 1 dan ook toepasbaar voor het indoor Boulderen en het blokklimmen?

Neen. Voor het boulderen zijn er geen preventiemaatregelen onder de vorm van controle van vaardigheden om de sport veilig te beoefenen nodig. Er bestaan dus geen KVB’s voor het boulderen.

Daar waar de kennis, vaardigheid en techniek duidelijk afgebakend en controleerbaar zijn in lengtezalen ligt de situatie bij het boulderen anders. Naar de mening van de federaties en boulderzalen is deze kennis, vaardigheid en techniek te weinig tastbaar en controleerbaar. Daarom zien zij een oplossing in het actief en passief communiceren van deze kennis, vaardigheid en techniek op volgende manieren:

Een permanent uithangbord met concrete gedragsregels
Een pocketboekje steeds te beschikking in de klimzaal en/of op website
Integratie binnen de bestaande klimopleiding

Klim- en Bergsportfederatie